This is Lite Plone Theme

Koszt w cyklu życia

Cena urządzeń energooszczędnych jest na ogół wyższa od ceny standardowych odpowiedników. Wynika to (jak np. w przypadku silników) z zastosowania bardziej nowoczesnej technologii przy ich produkcji, staranniejszego wykonawstwa etc. Dlatego sprzęt tego typu należy uważać za wyrób o wyższej jakości.
Zazwyczaj nabywca podejmuje decyzję o zakupie w oparciu o krótkoterminowe kryteria np. kosztu inwestycyjnego dla danego urządzenia. Można to porównać do syndromu góry lodowej, w którym inwestor/użytkownik na powierzchni widzi tylko koszt początkowy, natomiast nie zauważa albo nie docenia reszty kosztów, które poniesie w pełnym cyklu żywotności tego urządzenia. Przykład taki dotyczący układu pompowego przedstawiono na poniższym rysunku.

gora_lodowa

Koszt zakupu zespołu pompowego jest wierzchołkiem góry lodowej w całych kosztach cyklu żywotności trwającym 15 lat.

Dla bardziej precyzyjnej oceny inwestycji pomocna może okazać się analiza LCC tzn. szacowanie kosztów cyklu życia urządzenia (z ang. Life Cycle Cost).
Ogólne wprowadzenie do koncepcji szacowania kosztu cyklu życia z nastawieniem na koszty związane z niezawodnością wyrobu przedstawiono w normie międzynarodowej obowiązującej również w Polsce PN – IEC 60300-3-3 „Zarządzanie niezawodnością. Przewodnik zastosowań. Szacowanie kosztu cyklu życia”. Norma jest przewidziana do ogólnego stosowania zarówno przez użytkowników jak i dostawców wyrobów. Wyjaśniono w niej cele i znaczenie szacowania kosztu cyklu życia i nakreślono ogólne podejście do tego zagadnienia. Określono również typowe elementy kosztu cyklu życia.

Cykl życia to przedział czasu od powstania wyrobu do jego likwidacji. Szacowanie LCC ma na celu dostarczenie ważnych danych wejściowych do podejmowania decyzji dotyczących projektowania, rozwoju i użytkowania wyrobu. Analiza LCC jest najefektywniejsza w fazie projektowania. Jej przydatność potwierdza się również w kolejnych etapach cyklu życia przy podejmowaniu innych decyzji inżynierskich i ułatwieniu efektywnej alokacji środków finansowych. Z punktu widzenia producenta, dostawcy wiąże się to z możliwością optymalizacji projektów poprzez ocenę różnych wariantów rozwiązań i poszukiwanie kompromisów między nimi. Z punktu widzenia użytkownika, klienta analiza LCC umożliwia ocenę kosztów związanych z rezultatami różnych koncepcji, sposobów podejść do eksploatacji, obsługi urządzenia i powinna mieć decydujący wpływ na decyzję o zakupie. Wyróżnia się sześć głównych faz cyklu życia wyrobu:
-    Koncepcji i definiowania;
-    Projektowania i rozwoju;
-    Produkcji;
-    Instalowania;
-    Użytkowania i obsługiwania;
-    Likwidacji.
Dla urządzeń elektrycznych najistotniejsze wydają się faza projektowania i rozwoju, faza produkcji oraz użytkowania. Łączne koszty ponoszone w wymienionych wyżej etapach można podzielić na koszty nabycia i koszty posiadania.

schemat_koszty

O ile koszty nabycia są stosunkowo łatwe do zdefiniowania przed podjęciem decyzji o zakupie, to koszty posiadania, będące często głównym składnikiem LCC są na ogół trudniejsze do zidentyfikowania. Istnieje zależność pomiędzy kosztami ponoszonymi w początkowych fazach życia wyrobu (koszty nabycia) i kosztami ponoszonymi w fazie posiadania. Zależności pomiędzy poszczególnymi elementami kosztów a kosztami całkowitymi ponoszonymi w cyklu życia urządzenia przedstawiono w sposób poglądowy:


wykres_lcc

Relacja między niezawodnością a LCC

Dalsze informacje:


wstecz